Làm những việc nhàm chán
Có lần mình mới đi nhận brief từ khách hàng về và giao cho bạn Junior Planner đi nghiên cứu ngành hàng và đối thủ. Sáng hôm sau, mình đã nhận được bài của bạn Planner đó… đã gửi từ tối hôm qua. Wow. Nhanh bất ngờ.
Bất ngờ hơn, bài có 20 slides được layout chỉn chu, câu chữ tiếng Anh phần lớn như người bản địa, nhiều framework “nguy hiểm” kiểu management consulting và rất rất nhiều thông tin. Mình ngồi đọc kỹ từng slide, rồi gõ vào khung chat với bạn: “Chưa cần quan trọng đúng sai, theo em, một điều duy nhất mà khách hàng cần biết sau tất cả phần phân tích của em là gì?”.
Và “seen” là câu trả lời mình nhận được suốt cả ngày hôm đó, dù trong bài có rất nhiều thông tin mà Claude đã bày ra cho bạn. Tại sao bạn ấy lại không thể đưa ra bất kỳ nhận định hay phán đoán nào?
Vẫn lấy ví dụ về việc phân tích ngành hàng và đối thủ, dù là mình tự làm hay giao cho planner khác làm thì đều qua 3 bước: (1) tổng quan các hoạt động truyền thông của đối thủ, (2) làm communication territory mapping, (3) rút ra nhận định về cơ hội.
Để làm được bước 1, planner phải lên danh sách đối thủ trực tiếp và gián tiếp, lướt khắp các nền tảng để xem những hoạt động truyền thông, quảng cáo chính của đối thủ trong 3 năm gần nhất, tìm hiểu brand proposition, campaign idea và xác định lãnh địa truyền thông.
Chỉ cần 10 đối thủ, mỗi đối thủ cần mở 6 trang (FB, IG, Threads, TT, YT, website), chưa kể mở thêm mấy trang báo khác, cũng ngót nghét 100 cái tab trên Chrome, đến nỗi tab nào cũng nhỏ xíu, không biết click vào đâu. Xem nhiều KV, TVC, MV, video, social post,… đến mụ mị đầu óc, rồi còn phải tổng hợp lại sao cho người khác dễ tiêu hóa nữa.
Mệt quá. Công việc này tủn mủn quá. Chán quá. Chỉ muốn nhảy sang bước 2 và bước 3 vì chúng quan trọng hơn, nhưng không có bước 1 làm đầu vào (input) thì mời bạn bước ra ngoài luôn, chứ làm gì có đầu ra (output) cho bước 2 và 3.
Dù chán đến mấy thì cũng vẫn phải cắn răng làm bước 1. Cho đến cuối năm 2022.
Khi ChatGPT, Claude, Gemini, DeepSeek, v.v… ra đời và ngày càng trở nên thông minh, bạn Junior Planner bật Deep Research lên, quăng cho AI làm hết bước 1 mà không cần kiểm tra lại luôn. Thế là từ nay phần việc chán chường này AI không làm thì ai làm, hihi.
Tưởng chừng cuộc sống dễ thở hơn cho đến khi bạn mắc kẹt mãi ở bước 2 và 3, bởi vì bạn đã tự tước bỏ quyền được làm những việc nhàm chán vốn giúp bạn tăng khả năng hiểu biết (intelligence), từ đó xây cơ bắp cho não để hình thành óc phán đoán (judgement). Mình có viết về intelligence và judgement ở bài Dự đoán tương lai của Planner & ngành MarCom với AI, các bạn có thể đọc lại.
Khái niệm này rất đơn giản, giống như khi bạn tập võ, chơi thể thao hay chơi nhạc cụ. Một cú đá chính xác, mạnh mẽ, bật tung cửa cứu được mỹ nhân là kết quả của hàng nghìn cú đá lặp đi lặp lại đến phát chán.
Ví dụ về bước 1 trong việc nghiên cứu ngành hàng và đối thủ ở trên cũng vậy. Làm nhiều sẽ rất chán, nhưng bạn có để ý rằng khi kiên trì làm đủ lâu, bỗng dưng bạn sẽ nhạy hơn với thị trường, nhìn ra các khuôn mẫu nhanh hơn, thấy rõ communication territory của đối thủ hơn, rồi từ đó tạo dữ liệu đầu vào để chỉ ra cơ hội cho nhãn hàng sắc bén hơn.
Tóm lại, giờ AI thay bạn làm những việc nhàm chán rồi, ai giúp bạn luyện cơ bắp cho não đây?
Nếu các bạn thấy bài viết này làm các bạn phải suy nghĩ, xin hãy giúp mình chia sẻ để người khác cùng nghĩ chung nhé.