Gen Alpha thay đổi ngành đồ ăn vặt: Thương hiệu cần chuẩn bị gì?

Gen Alpha có thể chưa trực tiếp trả tiền cho phần lớn món ăn trong giỏ hàng gia đình, nhưng họ đã bắt đầu ảnh hưởng đến quyết định mua của cha mẹ. Đáng chú ý, thế hệ này không chỉ quan tâm món ăn có ngon hay bắt mắt hay không, mà còn đặt câu hỏi về protein, đường, thành phần và những lợi ích mà thực phẩm mang lại. Nghiên cứu của NIQ cho thấy những thói quen hình thành từ hôm nay có thể trở thành “bản đồ” giúp các thương hiệu snack hiểu người tiêu dùng trong tương lai sẽ mong đợi điều gì.

1. Thành phần sạch dần trở thành tiêu chuẩn mặc định

Với Gen Alpha, một món ăn vặt hấp dẫn không còn chỉ cần ngon hoặc có bao bì bắt mắt. Phụ huynh ngày càng chú ý nhiều hơn đến thành phần, giá trị dinh dưỡng và mức độ minh bạch của sản phẩm trước khi quyết định mua cho con.

Theo dữ liệu được NIQ dẫn lại, 35% phụ huynh mua snack cho Gen Alpha ưu tiên các sản phẩm có thành phần tự nhiên, trong khi 34% tìm kiếm những lựa chọn giàu protein. Bên cạnh đó, khoảng 24% phụ huynh cho biết họ chủ động hạn chế các loại đồ ăn vặt thuộc nhóm thực phẩm siêu chế biến.

Những con số này cho thấy khái niệm “ăn vặt lành mạnh” đang dần thay đổi. Nếu trước đây các thuộc tính như ít đường, nguyên liệu tự nhiên hay giàu protein có thể được xem là điểm khác biệt để thương hiệu tạo lợi thế, thì với thế hệ tiêu dùng tiếp theo, chúng có khả năng trở thành những kỳ vọng cơ bản.

Điều này cũng đặt ra yêu cầu mới cho các thương hiệu snack. Doanh nghiệp không chỉ cần cải tiến công thức, mà còn phải giúp người mua dễ dàng hiểu sản phẩm chứa gì và mang lại lợi ích gì. Danh sách thành phần rõ ràng, thông tin dinh dưỡng dễ đọc và cách truyền thông đơn giản có thể trở thành một phần quan trọng trong quyết định mua.

Nói cách khác, “clean ingredients” đang dịch chuyển từ một xu hướng dành cho nhóm người tiêu dùng quan tâm sức khỏe sang một tiêu chuẩn phổ biến hơn. Với Gen Alpha, sản phẩm có thể vẫn cần vui, ngon và thú vị, nhưng sạch hơn, lành mạnh hơn và minh bạch hơn ngày càng trở thành điều kiện để thương hiệu được cân nhắc ngay từ đầu.

2. Phụ huynh và Gen Alpha ngày càng ưu tiên snack không phẩm màu nhân tạo

Bên cạnh việc quan tâm đến protein hay thành phần tự nhiên, phụ huynh của Gen Alpha cũng ngày càng chú ý đến những gì không nên có trong sản phẩm. Phẩm màu tổng hợp, hương liệu và các chất phụ gia nhân tạo đang trở thành những yếu tố có thể ảnh hưởng trực tiếp đến quyết định mua đồ ăn vặt cho trẻ.

Theo dữ liệu NIQ, khoảng 25% người tiêu dùng chủ động tìm kiếm các loại snack không chứa thành phần nhân tạo, trong khi 68% ủng hộ việc loại bỏ màu thực phẩm nhân tạo khỏi đồ ăn và thức uống. Dù đây là số liệu trên phạm vi người tiêu dùng nói chung, xu hướng này đặc biệt đáng chú ý với ngành hàng phục vụ Gen Alpha, bởi phụ huynh thường là người trực tiếp kiểm tra thành phần và quyết định sản phẩm nào phù hợp với con.

Sự thay đổi trong thái độ của người mua cũng bắt đầu phản ánh vào thị trường. Doanh số các sản phẩm kẹo, kẹo cao su và kẹo ngậm có chứa Red Dye 3 đã giảm 6,6% trong vòng một năm. Điều này cho thấy bảng thành phần không còn chỉ là thông tin ở mặt sau bao bì, mà đang dần trở thành một yếu tố tác động đến lựa chọn sản phẩm.

Các tập đoàn thực phẩm lớn cũng bắt đầu phản ứng với xu hướng này. Kraft Heinz đã công bố kế hoạch loại bỏ một số màu tổng hợp khỏi danh mục sản phẩm tại Mỹ, trong khi PepsiCo cũng đẩy mạnh cải tiến công thức ở nhiều thương hiệu đồ ăn và thức uống.

Với các thương hiệu snack nhắm đến Gen Alpha, thông điệp ở đây khá rõ: “ngon và vui” vẫn quan trọng, nhưng chưa đủ. Sản phẩm ngày càng cần tạo cảm giác an tâm cho phụ huynh thông qua thành phần dễ hiểu, thông tin minh bạch và ít phụ thuộc vào các chất tạo màu hoặc phụ gia nhân tạo.

Tuy nhiên, việc chuyển sang nguyên liệu tự nhiên cũng đặt ra bài toán mới về chi phí, màu sắc, độ ổn định và hương vị. Vì vậy, thách thức của thương hiệu không chỉ là loại bỏ một thành phần, mà là cải tiến công thức mà vẫn giữ được trải nghiệm ăn vặt hấp dẫn với trẻ em và mức giá phù hợp với gia đình.

3. Công nghệ đang thay đổi cách thế hệ trẻ đặt niềm tin vào thương hiệu

Với Gen Alpha và Gen Z, tên tuổi lâu năm không còn đồng nghĩa với việc thương hiệu sẽ mặc nhiên được tin tưởng. Thay vì chỉ dựa vào quảng cáo hoặc thông tin trên bao bì, người trẻ ngày càng có xu hướng tự kiểm tra và đối chiếu thông tin trước khi đưa ra lựa chọn.

Một biểu hiện rõ ràng là sự phổ biến của các ứng dụng bên thứ ba cho phép người dùng quét mã vạch để kiểm tra thành phần, giá trị dinh dưỡng hoặc mức độ phù hợp của sản phẩm. Tỷ lệ người tiêu dùng sử dụng những công cụ này đã tăng từ khoảng 17% lên gần 25%, cho thấy công nghệ đang trở thành một phần trong quá trình ra quyết định mua thực phẩm.

Đáng chú ý, 29% Gen Z cho biết họ tin tưởng thông tin từ các ứng dụng kiểm tra độc lập hơn thông tin được in trực tiếp trên bao bì của nhà sản xuất. Dù số liệu này tập trung vào Gen Z, đây vẫn là tín hiệu đáng quan tâm với Gen Alpha – thế hệ lớn lên trong môi trường mà việc kiểm tra đánh giá, thành phần và nguồn gốc sản phẩm bằng điện thoại đã trở nên quen thuộc.

Điều này tạo ra một thay đổi quan trọng trong cách thương hiệu xây dựng niềm tin. Doanh nghiệp không còn có thể dựa hoàn toàn vào những thông điệp như “tự nhiên”, “lành mạnh” hay “tốt cho sức khỏe” nếu người dùng có thể nhanh chóng kiểm chứng những tuyên bố đó qua các nguồn độc lập.

Với ngành snack, minh bạch thông tin đang dần trở thành một phần của trải nghiệm thương hiệu. Danh sách thành phần rõ ràng, cách diễn đạt dễ hiểu và những tuyên bố có cơ sở sẽ ngày càng quan trọng, đặc biệt khi Gen Alpha trưởng thành và có quyền tự quyết nhiều hơn trong việc lựa chọn sản phẩm.

Nói cách khác, thương hiệu tương lai sẽ không chỉ cạnh tranh bằng độ nhận diện, mà còn bằng mức độ đáng tin khi thông tin được đặt lên bàn cân kiểm chứng.

4. Protein và lợi ích dinh dưỡng trở thành động lực lựa chọn

Trong số những yếu tố dinh dưỡng đang định hình ngành snack, protein là một trong những tín hiệu nổi bật nhất. Theo NIQ, 60% người tiêu dùng cho biết họ đang chủ động tăng lượng protein trong chế độ ăn hàng ngày. Gần một nửa từng mua một sản phẩm chỉ vì hàm lượng protein được nhấn mạnh trên bao bì.

Xu hướng này cũng bắt đầu xuất hiện ở Gen Alpha. Khoảng 19% trẻ Gen Alpha được phụ huynh khảo sát cho biết có yêu cầu những món snack giàu protein. Đáng chú ý, các em không chỉ quan tâm sản phẩm chứa thành phần gì mà còn bắt đầu liên hệ dinh dưỡng với những lợi ích cụ thể: 19% muốn có thêm năng lượng cho thể thao hoặc hoạt động sau giờ học, trong khi 17% quan tâm đến những thành phần hỗ trợ sự phát triển của cơ thể và trí não.

Điều này cho thấy “giàu protein” đang chuyển từ một thông điệp chủ yếu dành cho người tập luyện sang một lợi ích dễ hiểu với nhiều nhóm người tiêu dùng hơn. Với ngành snack dành cho trẻ, protein có thể trở thành một cách để thương hiệu đồng thời đáp ứng hai nhu cầu: Phụ huynh muốn sản phẩm có giá trị dinh dưỡng, còn trẻ vẫn cần một món ăn ngon và phù hợp với hoạt động hàng ngày.

Tuy nhiên, việc chỉ in chữ “high protein” thật lớn trên bao bì sẽ ngày càng khó tạo ra khác biệt. NIQ ghi nhận hơn một phần ba người tiêu dùng cho rằng protein đang bị ngành thực phẩm quảng bá quá mức, trong khi 37% cho rằng một số sản phẩm chứa quá nhiều protein.

Vì vậy, thương hiệu cần chứng minh rõ hơn protein đến từ đâu, hàm lượng bao nhiêu và mang lại lợi ích gì trong tổng thể sản phẩm. Với Gen Alpha - thế hệ đang lớn lên cùng khả năng kiểm tra thông tin nhanh chóng, lợi ích dinh dưỡng cần có cơ sở thực tế thay vì chỉ dừng ở một claim marketing hấp dẫn.

5. Gen Alpha sẽ tác động như thế nào đến chiến lược của thương hiệu và nhà bán lẻ?

Những thay đổi trong thói quen ăn vặt của Gen Alpha không chỉ liên quan đến việc phát triển công thức mới. Chúng còn có thể ảnh hưởng đến cách định giá, thiết kế bao bì, quy cách sản phẩm và tổ chức ngành hàng tại điểm bán.

5.1. Sản phẩm “tốt hơn” có thêm dư địa cho mức giá cao hơn

Khi phụ huynh ngày càng quan tâm đến thành phần tự nhiên, protein, lượng đường và mức độ chế biến, những sản phẩm chứng minh rõ được giá trị sức khỏe có thể có thêm cơ hội ở phân khúc cao cấp. NIQ cho biết hơn một nửa người tiêu dùng sẵn sàng trả thêm cho những lựa chọn được xem là tươi hơn, “sạch” hơn và tốt cho sức khỏe hơn.

Tuy nhiên, mức giá cao hơn cần đi cùng giá trị dễ nhận biết. Một sản phẩm đắt hơn chỉ vì có thêm các từ khóa như “natural”, “clean” hay “protein” trên bao bì sẽ khó thuyết phục nhóm khách hàng ngày càng quen với việc kiểm tra thành phần và đối chiếu thông tin.

5.2. Quy cách nhỏ hơn phù hợp với cách ăn vặt có chủ đích

Một tín hiệu khác từ thế hệ trẻ là xu hướng ăn vặt có chọn lọc hơn, với khẩu phần và quy cách nhỏ hơn thay vì chỉ ưu tiên mua những gói lớn để tích trữ. Dữ liệu NIQ được dẫn lại cho thấy Gen Z và Gen Alpha đang góp phần thúc đẩy cách tiếp cận snack chú trọng hơn đến thành phần, lợi ích và khẩu phần.

Với thương hiệu, bao bì nhỏ không chỉ phục vụ khả năng kiểm soát khẩu phần. Nó còn tạo điều kiện để người mua thử sản phẩm mới với chi phí thấp hơn, thuận tiện mang theo và phù hợp với những dịp sử dụng cụ thể như giờ nghỉ học, sau khi chơi thể thao hay khi di chuyển.

Điều này mở ra cơ hội phát triển nhiều occasion-based products hơn, thay vì chỉ bán một sản phẩm với một quy cách chung cho mọi nhu cầu.

5.3. Kệ snack dành cho trẻ có thể trở thành ngành hàng chiến lược hơn

Gen Alpha hiện chưa phải nhóm trực tiếp nắm giữ phần lớn sức mua, nhưng các em đã có ảnh hưởng đáng kể đến những gì xuất hiện trong giỏ hàng gia đình. Đồng thời, những sở thích được hình thành từ nhỏ có khả năng tác động đến lựa chọn thương hiệu khi các em bước vào độ tuổi tự chi tiêu.

Do đó, đồ ăn vặt dành cho trẻ không nên chỉ được nhìn như một nhóm sản phẩm mua thêm tại quầy thanh toán. Với nhà bán lẻ, đây có thể trở thành một ngành hàng cần được tổ chức rõ hơn theo nhu cầu và lợi ích: snack giàu protein, ít đường, thành phần đơn giản, sản phẩm dành cho vận động hay các lựa chọn vừa lành mạnh vừa mang tính thưởng thức.

Với thương hiệu, cơ hội dài hạn thậm chí còn lớn hơn doanh số của một sản phẩm hiện tại. Nếu doanh nghiệp tạo được trải nghiệm tích cực khi Gen Alpha còn nhỏ - từ hương vị, bao bì đến niềm tin vào thành phần, thương hiệu có cơ hội xây dựng sự quen thuộc trước khi thế hệ này bước vào giai đoạn có sức mua độc lập.

Nói cách khác, Gen Alpha đang tạo ra một tiêu chuẩn mới cho ngành snack trước cả khi trở thành nhóm khách hàng chi tiêu chính. Những doanh nghiệp chuẩn bị từ hôm nay sẽ có lợi thế khi các yêu cầu về dinh dưỡng, minh bạch và trải nghiệm dần trở thành kỳ vọng phổ biến của thị trường.

Kết luận

Gen Alpha đang cho thấy một cách tiếp cận khác với đồ ăn vặt: vẫn cần ngon và thú vị, nhưng đồng thời phải minh bạch hơn, lành mạnh hơn và mang lại lợi ích dinh dưỡng rõ ràng. Với các thương hiệu snack, đây là tín hiệu cho thấy cạnh tranh trong tương lai sẽ không chỉ nằm ở hương vị hay độ nhận diện, mà còn ở chất lượng thành phần và khả năng xây dựng niềm tin. Từ góc nhìn của Ori Agency, những doanh nghiệp hiểu sớm các kỳ vọng này sẽ có nhiều lợi thế hơn khi Gen Alpha trở thành lực lượng tiêu dùng chính trong những năm tới.

Bài viết được biên tập bởi Ori Marketing Agency