Tiền bối #11: Làm Event rất “giàu”…
Nhiều người thường hỏi: “Làm Event có giàu không?”. Với chị Quỳnh Thư, câu trả lời là: “Làm Event rất giàu”. Đó là sự giàu có về kỹ năng, trải nghiệm và những mối quan hệ được tích lũy sau hàng trăm dự án.
Trong tập 11 của series “Tiền Bối”, chị Quỳnh Thư – Founder & CEO của Apex Event – sẽ tiếp tục chia sẻ về hành trình phát triển trong nghề Event: từ những hiểu lầm phổ biến khi mới bước vào ngành, những năng lực tạo nên một người làm nghề giỏi đến những “tài sản vô hình” giúp người làm Event trưởng thành và đi đường dài với nghề.
Series “Tiền bối” là chuỗi Podcast do Brands Vietnam và GIGAN Training Center hợp tác sản xuất, nhằm mang đến những bài học sâu sắc và triết lý làm nghề từ các tiền bối trong trong ngành truyền thông quảng cáo Việt Nam.
Mọi thứ phải học lại từ đầu
* Từ một cô sinh viên mới ra trường cho đến khi trở thành người điều hành doanh nghiệp, đâu là giai đoạn chị cảm thấy thử thách nhất và cũng học được nhiều nhất trong hành trình làm nghề?
Với chị, giai đoạn thử thách nhất chính là lúc bắt đầu khởi nghiệp. Trước đó, khi còn làm trong môi trường tập đoàn, chị từng giữ những vị trí quản lý cấp cao. Mọi thứ đều có hệ thống, có đội ngũ, quy trình và nguồn lực phía sau hỗ trợ.
Nhưng khi bước ra khởi nghiệp thì hoàn toàn khác. Chị vẫn nhớ ngày đầu tiên ngồi trong văn phòng của chính mình, xung quanh chỉ có một mình. Lúc đó mới nhận ra rằng mình phải tự chịu trách nhiệm cho tất cả mọi thứ. Từ một người đi mua dịch vụ của agency, mình trở thành người đi bán dịch vụ. Từ việc hiểu bài toán thương hiệu của khách hàng, mình phải học thêm cách xây dựng giải pháp, thuyết phục và tạo dựng niềm tin.
Đó là một thay đổi rất lớn về tư duy. Chị nghĩ đây cũng là thử thách chung của nhiều người làm nghề khi bước sang giai đoạn xây dựng doanh nghiệp. Bởi làm nghề giỏi là một chuyện, còn vận hành một công ty lại là một câu chuyện khác. Mình phải hiểu về tài chính, con người, quy trình và bán hàng, cùng nhiều yếu tố phía sau mỗi dự án. Và chính giai đoạn đó giúp chị nhận ra rằng, để đi xa trong nghề, mình cần giỏi chuyên môn và hiểu cách tạo ra giá trị một cách bền vững.
Sai lầm ở người mới vào ngành
* Đâu là những sai lầm phổ biến mà các bạn trẻ mới vào ngành Event thường mắc phải?
Sai lầm đầu tiên mà chị thấy khá phổ biến là nhiều bạn nghĩ làm Event chỉ cần sáng tạo và có nhiều ý tưởng. Các bạn bước vào nghề với hình dung đây là một ngành rất bay bổng, nơi chỉ cần nghĩ ra những ý tưởng hay là đủ. Nhưng thực tế, một ý tưởng chỉ có giá trị khi nó giải quyết được vấn đề.
Khách hàng luôn đặt câu hỏi: “Tại sao?”
- Tại sao ý tưởng này phù hợp với thương hiệu?
- Tại sao khách hàng của họ quan tâm?
- Tại sao nó tạo ra giá trị cho chương trình?
Một ý tưởng có thể mới lạ, nhưng nếu không phù hợp với mục tiêu thương hiệu thì vẫn chưa phải là một giải pháp tốt.
Sai lầm thứ hai là chưa rèn được tính kỷ luật. Nghe có vẻ mâu thuẫn, nhưng chị nghĩ ngành sáng tạo càng cần kỷ luật. Sáng tạo không chỉ đến từ cảm hứng mà còn đến từ quá trình quan sát, nghiên cứu và tích lũy mỗi ngày. Người làm nghề lâu năm không hẳn có nhiều ý tưởng hơn, mà có nhiều trải nghiệm và chất liệu hơn để tạo ra ý tưởng phù hợp.
Sai lầm thứ ba là chưa biết cách biến trải nghiệm thành tài sản của bản thân. Nhiều bạn làm xong một dự án rồi lại sang dự án khác mà không dừng lại để nhìn xem mình học được gì, hình thành được phương pháp nào hay tích lũy được kinh nghiệm gì.
Theo chị, người làm nghề cần biết cách “đóng gói tri thức”. Giống như một người làm cà phê giỏi không chỉ tạo ra một ly cà phê ngon, mà còn có công thức, kỹ thuật và kinh nghiệm riêng phía sau. Người làm Event cũng vậy, điều quan trọng sau mỗi dự án là mình mang theo được gì để trở thành một người giỏi hơn.
* Nhiều người thường nghĩ Event là nghề không cần học nhiều, cứ làm rồi sẽ biết. Theo chị, đây có phải là một hiểu lầm về nghề không?
Thật ra, quan điểm “học ngành nào cũng có thể làm Event” nếu nhìn lại 10-20 năm trước thì có phần đúng. Khi đó, ngành sự kiện Việt Nam còn sơ khai, nhu cầu thị trường chưa quá phức tạp nên nhiều người có thể bước vào nghề bằng kinh nghiệm thực tế.
Nhưng hiện nay, Event đã thay đổi rất nhiều. Người làm nghề phải hiểu bài toán phía sau: Thương hiệu muốn truyền tải điều gì? Mục tiêu kinh doanh là gì? Khách hàng cần trải nghiệm gì và sự kiện tạo ra giá trị gì?
Event có thể chào đón nhiều bạn trái ngành nhưng điều đó không có nghĩa là không cần học.
Vì vậy, kiến thức nền tảng ngày càng quan trọng. Những bạn có nền tảng Marketing, Branding, Truyền thông hay PR sẽ có lợi thế hơn, bởi bản chất của Event là giải quyết bài toán thương hiệu thông qua trải nghiệm.
Tuy nhiên, chị nghĩ Event có thể chào đón nhiều bạn trái ngành nhưng điều đó không có nghĩa là không cần học.
* Nếu muốn theo đuổi Event một cách nghiêm túc, các bạn trẻ cần chuẩn bị điều gì?
Nếu muốn đi lâu dài, cần chuẩn bị hai thứ. Thứ nhất là kiến thức nền, không chỉ về tổ chức sự kiện mà còn về thị trường, thương hiệu, hành vi con người và cách doanh nghiệp vận hành. Thứ hai là khả năng tự học vì Event là ngành thay đổi liên tục. Công nghệ, xu hướng trải nghiệm và cách thương hiệu kết nối với khách hàng đều không đứng yên, nên nếu chỉ dựa vào kinh nghiệm cũ thì rất khó phát triển.
Với những bạn học ngành khác nhưng yêu thích Event, chị nghĩ đam mê là điểm bắt đầu. Nhưng để biến đam mê thành nghề nghiệp, cần chủ động học hỏi, tham gia dự án thực tế và học từ những người đi trước.
Chị cũng kỳ vọng trong tương lai ngành Event sẽ có nhiều chương trình đào tạo bài bản hơn. Khi có nền tảng học thuật và nguồn nhân lực được chuẩn bị tốt, ngành này sẽ phát triển chuyên nghiệp hơn.
Event là một ngành rất “giàu”
* Người làm Event thường có những hướng phát triển nghề nghiệp nào?
Nếu các bạn đang học và yêu thích ngành Event, có thể bắt đầu bằng cách ứng tuyển vào các tập đoàn, doanh nghiệp có bộ phận Marketing hoặc Event, hoặc gia nhập các Event Agency để tích lũy kinh nghiệm thực tế.
Lộ trình nghề nghiệp thường bắt đầu từ Intern, sau đó là Trainee, Junior hay Event Executive (chuyên viên tổ chức sự kiện). Đây là giai đoạn các bạn tích lũy kinh nghiệm qua nhiều dự án. Khi đủ năng lực và kinh nghiệm, các bạn sẽ lên Senior (chuyên viên cấp cao), có thể phụ trách những dự án lớn và làm việc độc lập hơn. Sau đó là các vị trí Manager (quản lý) hoặc Director (giám đốc).
Sau khoảng vài năm làm nghề, nhiều người sẽ bắt đầu rẽ hướng. Có bạn chuyển sang phía client để làm in-house (nhân sự nội bộ), có bạn mở agency riêng, làm freelancer (làm việc tự do) hoặc phát triển theo hướng chuyên gia.
Hệ sinh thái của ngành Event cũng rất đa dạng. Ngoài sự kiện doanh nghiệp còn có Entertainment (giải trí), Concert (đại nhạc hội), Wedding hay Private Event (sự kiện cá nhân). Bên cạnh đó, các bạn cũng có thể phát triển sang Talent Management (quản lý KOL, KOC, diễn giả...), Supplier (đơn vị cung cấp dịch vụ, thiết bị sự kiện), Studio, Livestream hoặc đào tạo.
Chị nghĩ cơ hội của ngành này rất rộng. Điều quan trọng là hiểu mình phù hợp với hướng nào, kiên trì tích lũy kinh nghiệm và phát triển thế mạnh của bản thân.
* Ngoài thu nhập, người làm Event có thể tích lũy được những giá trị gì trong quá trình làm nghề?
Người làm Event được “sống” rất nhiều cuộc đời trong cùng một công việc. Hiếm có ngành nào lại cho mình cơ hội học hỏi liên tục như vậy.
Thực ra chị nghĩ Event là một trong những ngành giàu có nhất. Nhưng không phải giàu có về tiền, mà là giàu về kinh nghiệm.
Đầu tiên là giàu có về kiến thức. Như chị nói từ đầu, bản chất của nghề Event là mỗi dự án đều cho mình cơ hội học lại từ đầu. Hôm nay mình làm sự kiện cho trường đại học, ngày mai lại làm cho ngành logistics, hôm sau nữa là du lịch, cảng biển hay công nghệ. Chị vẫn hay nói vui là người làm Event được “sống” rất nhiều cuộc đời trong cùng một công việc. Chị nghĩ hiếm có ngành nào lại cho mình cơ hội học hỏi liên tục như vậy.
Thứ hai là giàu có về kỹ năng. Người làm Event sẽ tích lũy được rất nhiều kỹ năng để sắp xếp và vận hành cuộc sống. Ví dụ như time management (quản lý thời gian). Các bạn hình dung một chương trình đang diễn ra. Ca sĩ vừa kết thúc tiết mục thì chỉ trong khoảng 30 giây, thậm chí 10 giây, mình phải dọn xong toàn bộ đạo cụ trên sân khấu để MC bước ra dẫn tiếp hoặc lãnh đạo lên phát biểu. Mọi thứ đều phải diễn ra đúng thời điểm. Chính quá trình làm nghề đó rèn cho mình khả năng quản lý thời gian, sắp xếp công việc và vận hành mọi thứ theo đúng kế hoạch.
Cuối cùng là giàu có về các mối quan hệ. Trong nghề này, mình có cơ hội làm việc với rất nhiều người: từ lãnh đạo doanh nghiệp, khách hàng, chuyên gia, diễn giả cho đến nghệ sĩ hay các nhà cung cấp. Chị vẫn luôn nói với các bạn trẻ là cứ làm nhiều đi, làm thật tốt đi. Mỗi dự án mình làm, mỗi người mình gặp đều là một phần tài sản mình tích lũy được cho chính mình. Vì Event là ngành của chất xám. Những gì mình học được, những kỹ năng mình rèn được hay những mối quan hệ mình xây dựng được sẽ luôn đi theo mình, dù sau này có tiếp tục làm Event hay chuyển sang một lĩnh vực khác.
Năng lực “phát triển đường dài”
* Theo chị, một người làm Event cần có những năng lực nào để có thể phát triển lâu dài?
Nếu nói về năng lực chuyên môn của một Event Planner, chị thường chia thành một số nhóm năng lực chính.
Năng lực đầu tiên là hiểu thị trường. Tức là biết đọc và hiểu các báo cáo, nghiên cứu, nắm bắt xu hướng và dự báo được xu hướng của thị trường. Ví dụ, nếu thấy bất động sản đang chững lại thì mình phải nghĩ ngay đến việc chuyển hướng đề xuất sản phẩm sự kiện cho ngành tài chính hay những ngành đang tăng trưởng.
Năng lực thứ hai là hiểu khách hàng. Mình phải hiểu ngành nghề của khách hàng, hiểu insight của họ, hiểu thương hiệu của họ đang muốn xây dựng điều gì. Toàn bộ kiến thức về thương hiệu thực ra nằm trong nhóm năng lực này.
Năng lực thứ ba là sáng tạo. Không chỉ là có ý tưởng, mà còn phải hiểu quy trình sáng tạo và có khả năng chuyển ý tưởng đó thành kịch bản, hình ảnh và trải nghiệm thực tế.
Tiếp theo là năng lực làm proposal. Với tụi chị, đây là một năng lực rất lớn vì toàn bộ kiến thức mình tổng hợp lại đều phải được đóng gói thành một proposal vừa đẹp, vừa khoa học và có bài toán tài chính rõ ràng: tài trợ, đối tác đồng hành, bán vé, ngân sách…
Rồi đến năng lực giao tiếp và thương lượng. Nếu em không giao tiếp tốt thì em không thể bán được ý tưởng cho khách hàng, cũng không thể đàm phán (negotiate) với supplier. Ý tưởng hay đến đâu mà không thuyết phục được người khác thì cũng rất khó triển khai.
Một năng lực cực kỳ quan trọng của nghề Event là xử lý tình huống. Đây là ngành mà những sự cố bất ngờ xảy ra liên tục, nên khả năng bình tĩnh và tìm cách giải quyết ngay tại hiện trường là rất quan trọng.
Sau đó là time management. Người làm Event gần như ngày nào cũng sống cùng deadline. Một lúc em có thể vừa chạy sự kiện, vừa viết proposal cho dự án khác, vừa làm báo giá cho dự án khác nữa. Cho nên khả năng quản lý thời gian phải cực tốt.
Hiện nay, các bạn cũng cần bổ sung thêm năng lực công nghệ và AI. Các bạn cần biết sử dụng thành thạo những công cụ AI hỗ trợ công việc, từ làm proposal, dựng ý tưởng, demo concept cho đến hỗ trợ thiết kế.
Ngoài ra còn có teamwork và khả năng thấu hiểu người khác. Event không thể làm một mình. Mình phải phối hợp với rất nhiều bộ phận và cũng phải hiểu rằng mỗi người sẽ nhìn một vấn đề ở một góc độ khác nhau.
Và cuối cùng là năng lực tài chính. Dù không trực tiếp làm báo giá, em vẫn phải biết một ý tưởng có vượt ngân sách hay không. Ví dụ khách hàng có 1 tỷ mà em đề xuất một hạng mục đã chiếm mất vài trăm triệu thì toàn bộ bài toán sẽ bị lệch ngay. Cho nên người làm Event bắt buộc phải hiểu được bài toán tài chính của dự án.
* Điều gì phân biệt một người làm Event giỏi với số đông còn lại?
Ngành sáng tạo là ngành càng cần kỷ luật, vì sáng tạo không chỉ đến từ cảm hứng mà đến từ quá trình quan sát, tích lũy và rèn luyện mỗi ngày.
Chị nghĩ điểm khác biệt lớn nhất nằm ở sự bền bỉ và kỷ luật.
Bền bỉ trong nghề Event thể hiện ở cách mình đi qua những giai đoạn khó khăn. Nghề này luôn có thử thách: ý tưởng bị từ chối, dự án không đạt kỳ vọng, áp lực từ khách hàng hay những tình huống phát sinh không lường trước.
Điều quan trọng là sau mỗi trải nghiệm đó, mình có dừng lại để học được gì hay không. Người giỏi là người có khả năng phục hồi sau va chạm và biến những trải nghiệm đó thành kinh nghiệm thật sự.
Nhiều bạn sau vài năm làm nghề bắt đầu có kinh nghiệm nhưng lại nghĩ mình đã đủ hoặc cảm thấy mệt mỏi nên dừng lại. Trong khi để phát triển lâu dài, mình cần giữ tinh thần học hỏi, tiếp tục thử thách bản thân và không ngừng cập nhật.
Và để làm được điều đó, cần có kỷ luật. Chị vẫn luôn nghĩ rằng ngành sáng tạo càng cần kỷ luật, vì sáng tạo không chỉ đến từ cảm hứng mà đến từ quá trình quan sát, tích lũy và rèn luyện mỗi ngày.
Hãy trải nghiệm thật nhiều
* Đối với các bạn trẻ đang cân nhắc bước vào ngành Event, chị có điều gì muốn nhắn nhủ không?
Theo chị, điều đầu tiên là các bạn hãy xác định càng sớm càng tốt mình thực sự phù hợp với điều gì. Hãy dành thời gian tìm hiểu xem mình thích gì, giỏi gì và ngành nghề đó có cơ hội phát triển như thế nào trong tương lai. Các bạn có thể tham khảo những công cụ như Ikigai hay Lý thuyết Con nhím của Jim Collins để hiểu rõ hơn về bản thân. Nếu xác định được sớm, các bạn sẽ chọn đúng ngành học và rút ngắn rất nhiều thời gian trên con đường phát triển sau này.
Khi đã chọn đúng ngành rồi thì hãy học hành thật bài bản và tận dụng tối đa quãng thời gian còn ngồi trên ghế nhà trường. Hãy học từ thầy cô, từ chương trình đào tạo và đừng bỏ lỡ những cơ hội được va chạm thực tế.
Bên cạnh việc học, các bạn hãy trải nghiệm nhiều nhất có thể. Tham gia câu lạc bộ, đội nhóm, chạy sự kiện ở trường hay các hoạt động xã hội… tất cả đều là cơ hội để tích lũy kinh nghiệm ngay từ khi còn là sinh viên.
Đặc biệt, trong những năm đầu đi làm, đừng quá đặt nặng câu chuyện lương. Có thể một bạn Junior chỉ nhận mức thu nhập chưa cao, nhưng một năm hay ba năm sau nhìn lại, các bạn sẽ thấy mình đã tích lũy được một tài sản rất lớn mà không có số tiền nào có thể đo đếm hay đánh đổi được.
Bản thân chị, sau gần 30 năm làm nghề, vẫn không dám nói mình đã thành công. Chị vẫn học mỗi ngày, vẫn vấp váp và vẫn sai mỗi ngày. Điều chị mong nhất là các bạn đi sau có thể rút ngắn con đường đó, phát triển nhanh hơn thế hệ của chị.
Vì vậy, nếu có một điều muốn nhắn nhủ, chị sẽ nói: “Hãy xác định thế mạnh của mình càng sớm càng tốt, học hành nghiêm túc, trải nghiệm thật nhiều và bước vào nghề với tâm thế cống hiến, tận hiến hết mình”. Đó là những điều sẽ theo các bạn rất lâu trên con đường làm nghề.
* Cảm ơn những chia sẻ của chị Thư!
★★★
Nghề Event hiện đại đòi hỏi người làm nghề nhiều hơn sự yêu thích dành cho sân khấu. Đó là hành trình cần sự kỷ luật, khả năng học hỏi và tinh thần thích nghi để tạo ra những trải nghiệm có giá trị.
Cảm ơn những chia sẻ chân thành từ chị Quỳnh Thư trong tập 11 của series “Tiền Bối”. Hy vọng những kinh nghiệm được đúc kết sau nhiều năm làm nghề sẽ trở thành hành trang giúp bạn hiểu rõ hơn về ngành Event và vững vàng hơn trên hành trình phát triển của mình.