Nghịch lý cạnh tranh ngành xây dựng 2026: Vì sao vật liệu mới khó chen chân?
Thị trường xây dựng tiếp tục mở rộng, nhưng quy mô tăng trưởng chưa đồng nghĩa với việc vật liệu mới dễ dàng được lựa chọn.
Theo nghiên cứu của IFM Research, ngành xây dựng năm 2026 được dự báo tiếp tục tăng trưởng khoảng 10%-14,5%, trong bối cảnh đầu tư công khoảng 1 triệu tỷ đồng tiếp tục tạo động lực cho hạ tầng và đô thị. Nguồn cung nhà ở mới cũng duy trì ở mức cao, khoảng 1 triệu căn/năm.
Tuy nhiên, phía sau bức tranh tăng trưởng đó là một nghịch lý đáng chú ý: thị trường lớn hơn không đồng nghĩa với việc các vật liệu mới dễ thay đổi thói quen lựa chọn.

Image: Kushie In Vietnam / Pexels
Vật liệu mới đang gặp một “khoảng cách nhận thức”
Với thị trường vật liệu trần, quy mô được IFM Research ước tính khoảng 30.000-36.000 tỷ đồng trong giai đoạn 2025-2026.
Dù có nhiều lựa chọn mới như PVC, nano, kim loại, nhôm hay gỗ, thạch cao vẫn chiếm hơn 80%, gần như trở thành lựa chọn mặc định. Các vật liệu thay thế chủ yếu được cân nhắc khi thạch cao không phù hợp với yêu cầu của công trình.
Điều đáng chú ý là người tiêu dùng không hẳn chưa nhận ra những hạn chế của vật liệu truyền thống.
Khảo sát của IFM Research cho thấy các mối lo phổ biến gồm:
-
27% lo ngại tình trạng ẩm mốc
-
22% lo vật liệu rơi vỡ trong quá trình sử dụng
-
21% lo phản âm, xỉn màu
-
19% gặp vấn đề bụi bẩn khi thi công
-
17% lo nứt mối nối
Như vậy, khoảng cách không hoàn toàn nằm ở nhận thức, mà nằm ở khả năng biến nhận thức thành quyết định mua.

Image: Tima Miroshnichenko / Pexels
“Tốt hơn” chưa chắc đã đủ để được lựa chọn
Trong ngành xây dựng, quyết định vật liệu không chỉ thuộc về chủ nhà.
Kiến trúc sư, nhà thầu và đội thi công đều có ảnh hưởng đáng kể đến lựa chọn cuối cùng. Với họ, một sản phẩm mới không chỉ cần chứng minh rằng nó tốt hơn, mà còn phải chứng minh rằng nó an toàn hơn để lựa chọn.
Điều này tạo ra một rào cản quan trọng cho các thương hiệu vật liệu mới: người mua không chỉ mua sản phẩm, họ mua sự chắc chắn về kết quả.
Một vật liệu có thể bền hơn, xanh hơn hay có nhiều tính năng hơn, nhưng nếu nhà thầu chưa quen thi công, kiến trúc sư chưa có đủ trải nghiệm thực tế hoặc chưa có nhiều công trình tham chiếu, việc chuyển đổi vẫn khó xảy ra.

Image: Maren Ferraro / Pexels
Cuộc cạnh tranh mới: Không chỉ là sản phẩm
Vì vậy, cạnh tranh trong ngành vật liệu xây dựng giai đoạn 2026-2030 có thể không còn đơn thuần xoay quanh câu hỏi:
"Sản phẩm của tôi tốt hơn đối thủ ở điểm nào?"
Mà sẽ chuyển sang:
"Tôi có thể giúp hệ sinh thái xây dựng ra quyết định dễ dàng hơn như thế nào?"
Theo góc nhìn từ nghiên cứu của IFM Research, có ba hướng đáng chú ý:
01 - Từ B2C sang B2B2C
Thay vì chỉ tiếp cận chủ nhà, thương hiệu cần tiếp cận nhà thầu, đồng hành cùng công trình và nâng cao năng lực của những người trực tiếp tác động đến quyết định mua.
02 - Cải tạo điểm vào cho vật liệu mới
Thay vì chỉ nói về tính năng, thương hiệu cần kích hoạt nhu cầu từ những vấn đề thực tế của công trình, qua đó tạo proof-of-performance từ trải nghiệm thực tế.
03 - Xu hướng xanh mở rộng cuộc chơi
“Bền hơn” và “xanh hơn” đang trở thành những tiêu chí ngày càng quan trọng, nhưng lợi thế này chỉ thực sự có giá trị khi được chuyển thành lý do đủ rõ để người mua lựa chọn sản phẩm.

Image: Andy Araza / Pexels
Từ bán vật liệu đến bán sự an tâm
Trong một thị trường đang tăng trưởng, cơ hội cho vật liệu mới rõ ràng đang mở rộng.
Nhưng để phá vỡ quán tính lựa chọn, “tốt hơn” có thể chưa đủ.
Lợi thế cạnh tranh trong giai đoạn tới có thể nằm ở khả năng kết hợp ba yếu tố:
Sản phẩm tốt hơn - Thi công dễ hơn - Giá trị rõ ràng hơn.
Khi thương hiệu không chỉ chứng minh sản phẩm tốt, mà còn giúp kiến trúc sư, nhà thầu và người sử dụng giảm rủi ro và tự tin hơn khi ra quyết định, khoảng cách giữa “biết đến vật liệu mới” và “thực sự lựa chọn vật liệu mới” mới có cơ hội được thu hẹp.
Nguồn: IFM Research - Nghịch lý cạnh tranh Ngành Xây dựng 2026