Junior CEO dạy Marketing cho trẻ từ cấp 2: Tư duy kinh doanh không còn là “chuyện của người lớn”
Trong nhiều năm, giáo dục tại Việt Nam thường xoay quanh một quỹ đạo quen thuộc: học tốt, thi điểm cao, vào trường giỏi rồi mới bắt đầu nghĩ đến kỹ năng thực tế hay định hướng nghề nghiệp. Tuy nhiên, cùng với sự thay đổi của xã hội, một bộ phận phụ huynh đang dần nhìn giáo dục theo cách khác. Họ không còn chỉ quan tâm con học bao nhiêu điểm, mà bắt đầu chú ý nhiều hơn đến khả năng thích nghi, giao tiếp, tư duy lãnh đạo và trải nghiệm thực tế của con từ sớm.
Đặc biệt trong nhóm phụ huynh doanh nhân hoặc gia đình có định hướng kế thừa, việc giáo dục con không đơn thuần là chuẩn bị cho một kỳ thi, mà là chuẩn bị cho một hành trình dài hơn: hiểu cách thế giới vận hành, hiểu con người, hiểu giá trị của lao động và học cách ra quyết định. Đây cũng là lý do các mô hình giáo dục trải nghiệm như Junior CEO bắt đầu nhận được nhiều sự quan tâm trong thời gian gần đây.
Về bản chất, mặc dù các chương trình đào tạo của Junior CEO mang tính thực chiến và giúp các dự án mang về nguồn doanh thu thực tế, song, đây không đơn thuần là lớp học “dạy trẻ làm giàu”, mà là một hướng tiếp cận mới trong giáo dục kỹ năng gắn với quan sát thực tế cho thế hệ trẻ.
Điểm thú vị là Junior CEO không dạy marketing theo kiểu học thuộc khái niệm 4P, SWOT hay những định nghĩa khô cứng thường thấy trong giáo trình đại học. Thay vào đó, học sinh từ 13-17 tuổi được tiếp cận marketing như một công cụ để hiểu con người, giải quyết vấn đề và tạo ra giá trị thật.
Trong nhiều lớp học truyền thống, học sinh thường quen với việc tìm “đáp án đúng”. Nhưng marketing lại khác. Marketing buộc người học phải quan sát hành vi, hiểu cảm xúc khách hàng, thử nghiệm ý tưởng và chấp nhận thất bại. Với trẻ ở độ tuổi cấp 2, đây lại chính là giai đoạn phù hợp để phát triển tư duy sáng tạo và khả năng giao tiếp xã hội.
Một trong những thay đổi lớn nhất của giáo dục hiện đại là chuyển từ “học để thi” sang “học để làm”. Điều này thể hiện khá rõ trong cấu trúc của Junior CEO khi chương trình không chỉ dạy kiến thức mà còn yêu cầu học viên xây dựng dự án thật, vận hành mô hình thật và thuyết trình trước hội đồng trong Pitching Day cuối khóa.
Thay vì làm bài kiểm tra giấy, học viên có thể phải tự nghĩ ra sản phẩm, nghiên cứu người dùng, thiết kế nhận diện thương hiệu, viết nội dung bán hàng bằng AI, xây dựng hệ thống CRM cơ bản hay trình bày ý tưởng trước phụ huynh và doanh nghiệp. Với người lớn, những điều này nghe giống công việc startup. Nhưng với trẻ em, đây lại là môi trường để rèn luyện khả năng tự lập, phản biện và làm việc nhóm.
Điều đáng chú ý là marketing trong bối cảnh hiện nay không còn đơn thuần là quảng cáo. Một người làm marketing giỏi phải hiểu tâm lý người dùng, dữ liệu, công nghệ, nội dung và cả vận hành doanh nghiệp. Vì vậy, việc cho trẻ tiếp cận marketing từ sớm không hẳn để các em trở thành “marketer”, mà giúp trẻ phát triển tư duy đa chiều.
Nhiều phụ huynh thường lo rằng cho con học kinh doanh sớm sẽ khiến trẻ “thực dụng”. Nhưng thực tế, phần lớn các chương trình hiện đại lại đang đi theo hướng ngược lại: dùng kinh doanh để dạy trách nhiệm xã hội. Trong lộ trình của Junior CEO, học viên không chỉ học bán hàng mà còn được yêu cầu tạo ra dự án có tác động tích cực, giải quyết vấn đề thật trong cộng đồng.
Đây cũng là xu hướng đang được nhiều trường quốc tế áp dụng. Tại Mỹ hay Singapore, các hoạt động như entrepreneurship club, startup challenge hay social business project đã xuất hiện từ cấp trung học. Trẻ không bị ép phải trở thành doanh nhân, nhưng được tạo cơ hội để hiểu cách xã hội vận hành thông qua trải nghiệm thực tế.
Một trong những chi tiết đáng chú ý của Junior CEO là việc học sinh được tham quan studio livestream và doanh nghiệp thực tế thay vì chỉ ngồi trong lớp học. Điều này phản ánh đúng bản chất của dạy marketing và kinh doanh hiện đại: học qua trải nghiệm. Một học sinh có thể quên định nghĩa về “insight khách hàng”, nhưng sẽ nhớ rất lâu cảm giác đứng trước camera livestream hoặc trực tiếp quan sát cách một thương hiệu vận hành.
Ở góc độ phụ huynh, điều khiến nhiều người quan tâm không phải là “con có kiếm được tiền hay không”, mà là sự thay đổi trong tư duy và sự trưởng thành của trẻ. Khi phải làm việc nhóm, thuyết trình, tự xây dựng ý tưởng và bảo vệ quan điểm của mình, học sinh thường phát triển nhanh hơn rất nhiều so với môi trường học tập một chiều.
Tất nhiên, việc dạy marketing cho trẻ cấp 2 cũng đặt ra nhiều tranh luận. Một số người lo ngại trẻ sẽ bị áp lực thành tích quá sớm hoặc đánh mất tuổi thơ. Nhưng vấn đề nằm ở cách tiếp cận. Nếu kinh doanh bị biến thành cuộc đua về lợi nhuận, đó sẽ là hướng đi nguy hiểm. Ngược lại, nếu tư duy kinh doanh gắn với phát triển bền vững được xem như công cụ để hiểu xã hội, phát triển kỹ năng và tạo giá trị, nó có thể trở thành một phần quan trọng của giáo dục tương lai.